UNDP – GREENU PHỐI HỢP CÔNG TY CỔ PHẦN MÔI TRƯỜNG BÌNH ĐỊNH TỔ CHỨC HỘI THẢO KHUNG THU MUA CÓ TRÁCH NHIỆM, AN TOÀN VÀ VỆ SINH LAO ĐỘNG, QUYỀN VÀ CHĂM SÓC SỨC KHỎE DỰ PHÒNG ĐỐI VỚI LAO ĐỘNG PHI CHÍNH THỨC
Thứ sáu - 28/08/2026 16:40
Sáng 25/8/2026, tại Quy Nhơn, Hội thảo “Khung thu mua có trách nhiệm, an toàn và vệ sinh lao động, quyền và chăm sóc sức khỏe dự phòng đối với lao động phi chính thức” được tổ chức với sự tham gia của hơn 100 lao động phi chính thức đang tham gia thu gom nhựa tại Quy Nhơn. Chương trình nằm trong khuôn khổ Sáng kiến Thu mua có trách nhiệm tại Việt Nam do Chương trình Phát triển Liên Hợp Quốc (UNDP) điều phối, phối hợp cùng The Circulate Initiative, với sự đồng hành của DUYTAN Recycling, và GreenU.
Ảnh: Đại biểu tham dự Hội thảo chụp ảnh lưu niệm.
Sáng kiến Thu mua có trách nhiệm được khởi xướng bởi tổ chức The Circulate Initiative (TCI), với cách tiếp cận huy động các bên liên quan trong toàn bộ chuỗi giá trị chất thải nhựa cùng tham gia xây dựng chuỗi cung ứng bền vững, bảo vệ quyền lợi người lao động; thúc đẩy thu mua vật liệu tái chế theo hướng không chỉ quan tâm về hiệu quả kinh tế, mà còn quan tâm đến con người tham gia trong chuỗi cung ứng. Theo đó, hoạt động thu mua vật liệu tái chế không chỉ hướng đến hiệu quả kinh tế, bảo đảm nguồn nguyên liệu cho ngành tái chế mà còn phải quan tâm đến con người tham gia trong chuỗi cung ứng, đặc biệt là quyền lợi, điều kiện làm việc, an toàn, sức khỏe và thu nhập của lực lượng lao động phi chính thức.
Đây là vấn đề có ý nghĩa thiết thực trong bối cảnh trách nhiệm mở rộng của nhà sản xuất (EPR) được thực hiện bắt buộc từ năm 2024. Các nhà sản xuất, nhập khẩu thuộc diện phải thực hiện trách nhiệm tái chế đối với một số sản phẩm, bao bì như bao bì, pin, lốp, dầu nhớt... đang ngày càng đóng vai trò quan trọng trong thúc đẩy thị trường thu gom và tái chế tại Việt Nam.
Ngành tái chế nhựa Việt Nam đang tăng trưởng nhanh, song chuỗi cung ứng vẫn phụ thuộc đáng kể vào lực lượng lao động phi chính thức. Ước tính mỗi năm có khoảng 1,8 triệu tấn rác thải nhựa phát sinh và thải ra môi trường, nhưng chỉ khoảng 27% được tái chế. Trong khi đó, khoảng 3 triệu người đang tham gia lực lượng thu gom, phân loại và tái chế chất thải phi chính thức tại Việt Nam, trong đó khoảng 90% là phụ nữ.
Thực tế này cho thấy việc bảo đảm an toàn, sức khỏe, quyền lợi và thu nhập của người lao động phi chính thức không chỉ là vấn đề an sinh xã hội mà còn có ý nghĩa trực tiếp đối với sự ổn định và phát triển bền vững của chuỗi cung ứng vật liệu tái chế.
Giảm rủi ro từ “dặm đầu tiên” của chuỗi tái chế
Với mục tiêu cụ thể hướng tới nâng cao nhận thức, phòng ngừa và giảm thiểu các rủi ro đối với người thu mua - lực lượng lao động phi chính thức, nhóm đang giữ vai trò quan trọng trong “dặm đầu tiên” của chuỗi cung ứng nhựa tái chế tại Việt Nam; đồng thời thúc đẩy một chuỗi giá trị tái chế an toàn, công bằng và bền vững hơn.
Tại Hội thảo, các đại biểu tập trung trao đổi về những nguy cơ, rủi ro mà lao động phi chính thức có thể gặp phải trong quá trình thu gom, phân loại và sơ chế phế liệu; đồng thời chia sẻ các giải pháp về an toàn, vệ sinh lao động, chăm sóc sức khỏe dự phòng và bảo đảm quyền lợi của người lao động.
Việc thực hiện tốt các nội dung này góp phần bảo vệ nhóm lao động dễ bị tổn thương nhất trong chuỗi giá trị; đồng thời giúp ổn định nguồn cung phế liệu đầu vào, duy trì mạng lưới các vựa thu gom vệ tinh, giảm rủi ro pháp lý và nguy cơ gián đoạn hoạt động của chuỗi cung ứng.
Ảnh: Hội thảo nhận được sự quan tâm của người lao động phi chính thức trong chuỗi cung ứng vật liệu tái chế.
Quan trọng hơn, cách tiếp cận này góp phần gắn kết mục tiêu kinh tế tuần hoàn với công bằng xã hội, bảo đảm những lợi ích về môi trường và kinh tế từ hoạt động tái chế không phải đánh đổi bằng quyền lợi của những người lao động ở vị trí yếu thế trong chuỗi giá trị.
Hội thảo cũng là một hoạt động góp phần hiện thực hóa Sáng kiến Thu mua có trách nhiệm do TCI – UNDP – GreenU triển khai tại Quảng Ninh, Đà Nẵng và Gia Lai, hướng đến xây dựng mô hình chuỗi cung ứng vật liệu tái chế có trách nhiệm, an toàn và bền vững.
Chú trọng an toàn lao động và xây dựng chuỗi thu gom ngay từ nguồn
Lắng nghe các mục tiêu mà Dự án hướng tới, bà Nguyễn Thị Thanh Hà, Chi cục Bảo vệ môi trường tỉnh Gia Lai, hoan nghênh những mục tiêu thiết thực của Dự án và cho rằng việc lan tỏa các nội dung của Hội thảo đến người lao động phi chính thức có ý nghĩa quan trọng.
Ảnh: Đại diện Chi cục Bảo vệ môi trường tỉnh Gia Lai phát biểu tại Hội thảo
Theo bà Nguyễn Thị Thanh Hà, người lao động cần hiểu rõ hơn lợi ích của việc thực hiện an toàn, vệ sinh lao động; nắm được quyền và nghĩa vụ của bản thân cũng như trách nhiệm của các bên đối tác; biết cách nhận diện mối nguy, đánh giá rủi ro tại nơi làm việc và vận dụng các biện pháp làm việc an toàn. Qua đó, mỗi người có thể chủ động bảo vệ sức khỏe, tính mạng của mình và hướng đến một môi trường làm việc an toàn, ổn định và hạnh phúc hơn.
Bên cạnh việc bảo vệ người lao động, bà Nguyễn Thị Thanh Hà cũng đề nghị chuỗi giá trị tái chế cần quan tâm nhiều hơn đến nhựa sử dụng một lần, bao bì ni-lông, đồng thời nghiên cứu xây dựng mạng lưới thu gom ngay tại nguồn. Theo đó, có thể từng bước hình thành các điểm thu gom vệ tinh tại tổ dân phố, khu phố, qua đó đưa hoạt động thu gom đến gần hơn với nơi phát sinh chất thải. Đồng thời, cần làm rõ vai trò và trách nhiệm của người phát sinh chất thải trong việc phân loại rác tại nguồn. “Phân loại chất thải tại nguồn tốt sẽ giúp giảm lượng chất thải phải xử lý, nâng cao chất lượng phế liệu thu hồi, tăng tỷ lệ tái chế và quan trọng hơn là góp phần giảm thiểu rủi ro cho người lao động trực tiếp thu gom, phân loại chất thải”, bà Nguyễn Thị Thanh Hà chia sẻ.
Quan tâm thiết thực đến sức khỏe và đời sống người lao động
Một trong những nội dung đáng chú ý tại Hội thảo là những ý kiến, đề xuất trực tiếp từ lực lượng lao động phi chính thức đang tham gia thu gom, phân loại và tái chế phế liệu. Các lao động mong muốn được quan tâm, hỗ trợ nhiều hơn về bảo hiểm y tế, khám sức khỏe định kỳ và các điều kiện cần thiết để bảo đảm an toàn trong quá trình làm việc. Đây là những đề xuất thiết thực, xuất phát từ chính nhu cầu của người lao động – những người thường xuyên làm việc trong môi trường tiềm ẩn nhiều nguy cơ về tai nạn lao động, tiếp xúc với chất thải và các yếu tố ảnh hưởng đến sức khỏe.
Việc từng bước đáp ứng những nhu cầu này sẽ góp phần tạo dựng một chuỗi giá trị tái chế không chỉ hiệu quả về kinh tế, có lợi về môi trường, mà còn an toàn, nhân văn và công bằng đối với người lao động.
Hội thảo một lần nữa khẳng định: để xây dựng nền kinh tế tuần hoàn và thúc đẩy tái chế nhựa bền vững, cần bắt đầu từ việc bảo vệ những người đang trực tiếp thu gom, phân loại và đưa vật liệu tái chế trở lại nền kinh tế. Khi người lao động được bảo đảm quyền lợi, sức khỏe và an toàn, chuỗi giá trị tái chế mới có thể phát triển ổn định và bền vững trong dài hạn.
Quyết định Báo cáo DTM dự án Khu tái định cư phục vụ dự án Khu công nghiệp Phù Mỹ và các dự án lân cận (Điểm tái định cư Mỹ Thọ) của Ban Quản lý Khu kinh tế tỉnh Gia Lai
QUYẾT ĐỊNH Về việc phê duyệt kết quả thẩm định Báo cáo đánh giá tác động môi trường dự án Thủy điện Ia Tchom 1 tại xã Ia Grai và xã Ia Krái, tỉnh Gia Lai của Công ty Cổ phần 30/4 Phúc Tín
QUYẾT ĐỊNH Phê duyệt kết quả thẩm định báo cáo đánh giá tác động môi trường Dự án Trang trại chăn nuôi heo Gia Phát của Công ty TNHH Chăn nuôi Gia Phát
